Strona główna       Galeria      Szlakiem starych parowozów      Chabówka      Wenecja      Jaworzyna Śl.      Kościerzyna      Wolsztyn      Gryfice     




Dziś pozostało tylko 6 km zabytkowej kolejki wąskotorowej, która kiedyś liczyła ponad 50 km i była bardzo ważną częścią systemu transportowego na Śląsku. Na szczęście, jak zawsze dzięki pasjonatom, możemy dziś zwiedzić zarówno stację w Rudach, jak i przejechać się starymi, trzeszczącymi wagonikami. Bo co piękniejszego jest od dźwięku starych pociągów...





Rudy Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej


Historia kolei w Rudach rozpoczęła się 25 marca 1899 roku, oddano wówczas do użytku linię wąskotorową o szerokości toru 785 mm. Linia prowadziła z Gliwic przez Nieborowice i miała długość 23,51 km. W lutym 1901 roku linię doprowadzono do miejscowości Paproć, a w kwietniu następnego roku oddano do eksploatacji dalszy odcinek z Paproci do Markowic Raciborskich. Ostatni fragment linii doprowadzono do Plani (Płoni), dzielnicy Raciborza, w maju 1903 roku. Cała trasa liczyła 51 km. Prawie w środku linii znajdowała się stacja w Rudach, gdzie znalazły miejsce warsztaty naprawcze taboru, punkt obrządzania parowozów, trójkąt torowy do ich obracania oraz tory postojowe dla lokomotyw i wagonów. Budynek dworca to dwupiętrowy obiekt na planie prostokąta z dachem wielospadowym pokrytym dachówką. Na parterze znajdowało się biuro zawiadowcy stacji, nastawnia, poczekalnia dla podróżnych, kasa obsługującą ruch osobowy i towarowy oraz schronisko dla drużyn konduktorskich. Do południowej ściany budynku przylegał parterowy magazyn towarowy. Przy tych obiektach znajdował się peron jednokrawędziowy. Równolegle do peronu, naprzeciw budynku dworcowego znajdowały się dwie hale, jedna dla lokomotyw, druga dla wagonów.
Już w 1903 roku kolej przewiozła ponad 250 000 pasażerów i ponad 10 000 ton towarów. Do 1945 roku przewozy dochodziły do 700 000 osób w skali roku, a w latach 1949-1963 nie spadały poniżej 1 miliona pasażerów. Rekordowy był rok 1954, kiedy przewieziono 1 800 000 pasażerów. W 1945 kolejka została przejęta przez PKP i pod tym szyldem funkcjonowała do 1991 roku.
Obecnie z całej linii funkcjonuje jedynie odcinek ze Stanicy przez Rudy do Paproci o długości 6 km, pozostały również obiekty z układem torowym w Rudach. Budynki dworcowe na stacjach w Stanicy i Paproci po zniszczeniach wojennych odbudowano, ale straciły one swój dawny wygląd. Na stacji w Rudach budynek dworcowy również uległ zniszczeniu, obecnie oryginalne pozostały jedynie piwnice. Z hal postojowych dla taboru pozostała jedynie lokomotywownia, z nowym, powojennym dachem. Hala wagonowni została rozebrana w 1969 roku.
Cała linia kolejowa z Gliwic do Raciborza Markowic została wpisana do wojewódzkiego rejestru zabytków i od marca 1993 roku jest wreszcie chroniona prawem. Od stycznie 2009 roku pod auspicjami Miejskiego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji w Kuźni Raciborskiej prowadzone są próby reaktywowania całej linii.
Stacja została udostępniona dla turystów w styczniu 1994 roku. Można zwiedzić budynek stacyjny  (fot.)  (fot.), halę lokomotywowni  (fot.)  (fot.)  (fot.) oraz tory stacyjne  (fot.)  (fot.)  (fot.). Obecnie pociągi kursują na 2 km odcinku Rudy-Paproć  (fot.) i 4 km odcinku Rudy-Stanica i z powrotem. Pociągi prowadzone są trakcją parową lub spalinową. W obrębie stacji można również przejechać się ręczną drezyną. Pociągi w trakcji parowej prowadzi parowóz Las49-3343, w trakcji spalinowej na trasie Rudy-Paproć-Rudy spalinowozy 2WLs50-2088  (fot.)  (fot.) lub WLs75-38, natomiast na trasie do Stanicy spalinowozy Lyd2-101 lub Lxd2-373.
Na stacji można również obejrzeć nieczynny parowóz Pw53  (fot.), lokomotywy Lxd2-354, Lxd2-357, Lyd2-63, WLs180-15, WLs180-36, WLs150-5660, WLs150-7225, WLs50-6 oraz unikalny elektrowóz Siemens z 1896 roku, wagony motorowe MBxd2-308 i MBxd2-218  (fot.), a także wagony pasażerskie Bxhpi 00-450034-236-7, Bxhpi 00-450034-237-5 i Bxhpi 00-450034-238-3  (fot.)  (fot.).
Od 19 października 2006 stacja znajduje się na Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego.

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej znajduje się w miejscowości Rudy (województwo śląskie, powiat raciborski, gmina Kuźnia Raciborska). Rudy położone są w dolnym biegu rzeki Rudy, która z kolei jest dopływem górnej Odry, na styku Płaskowyżu Rybnickiego i Kotliny Raciborskiej.
Przez wieś przebiegają drogi wojewódzkie nr 919, 920 i 425. Rudy leżą w odległości około 22 km na południowy zachód od Gliwic. W 2008 roku wieś liczyła około 2700 mieszkańców.







05.2017


Na podstawie stron internetowych: Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach oraz http://enkol.pl - Zabytkowa Stacja w Rudach.




Aktualizacja 28.05..2017






Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach

Wszystkie zdjęcia wykonane aparatem Panasonic Lumix DMC-FZ300




Zabytkowa Stacja Kolejki Wąskotorowej w Rudach
Szlak Zabytków Techniki - stacja Rudy
Stacja w Rudach w Wikipedii
http://enkol.pl - Zabytkowa Stacja w Rudach